حتما این ضرب¬المثل¬های مشابه، به گوش¬تان خورده است: «خانه از پای¬بست ویران است» یا «کار از پایه خراب است» یا «خشت اول، گر نهد معمار کج/ تا ثریا می¬رود دیوار کج». مفهوم همه اینها، به¬ نوعی، تاکید بر «فونداسیون» یا همان پِیِ یا شالوده ساختمان است. بی¬جهت نیست مهندسان ساختمان معتقدند هر چه پایه قویتر باشد، سازه با ثباتتر است.
فونداسیون از ارکان مهم یک بناست که در پایین¬ترین قسمت ساختمان قرار دارد و سهل¬انگاری در ساخت آن، ممکن است باعث خسارت مالی و جانی شود. فونداسیون، مجموعه¬ای از بخش¬های به¬هم پیوسته ساختمان است که کار اصلی آن، تحمل وزن بناست. مقاومت ساختمان با استحکام فونداسیون، رابطه نزدیک دارد چون بار ساختمان از طریق فونداسیون به زمین منتقل می¬شود.
عوامل مختلفی در ساخت فونداسیون نقش دارند از جمله: بافت ساختمان، تعداد طبقات، لایه¬ها، نوع خاک، ظرفیت باربری زمین یا خاک، شرایط آب¬وهوایی، بلایای طبیعی، سهولت اجرا، سطح آب زیرزمینی، بارهای اعمال¬شده از طرف سازه، هزینه¬ها و مسائل اقتصادی، وزن ساختمان، سازه مجاور، منابع آبی و شیبهای مجاور.
انتخاب مواد و نوع فونداسیون ساختمان حداقل به دو موضوع بستگی دارد: بار ساختمان و نوع خاک زیرین. در مجموع، برای فونداسیون می¬توان از بتن، فولاد، سنگ، آجر و مصالح دیگر استفاده کرد.
فونداسیون در ساختمان چند وظیفه مهم را برعهده دارد: از نشست ساختمان، بیش از حد معمول و از واژگون شدن آن در برابر نیروهای جانبی جلوگیری می¬کند، هنگام فشار ساختمان به خاک، مانع ایجاد شکست می¬شود و فرسایش خاک را رفع می¬کند. یکی دیگر از وظایف فونداسیون این است که مقدار نشست در نقاط مختلف سازمان، یکسان باشد. در نهایت اینکه فونداسیون پایداری کلی جانبی برای ساختمان ایجاد می¬کند.
حالا سوال این است که برای ساخت و اجرای فونداسیون چه مراحلی را باید طی کنیم؟ اول تعیین محل ساخت، دوم انتخاب نوع فونداسیون و اینکه کم¬عمق یا عمیق باشد، سوم اندازه¬گیری محدوده محلِ ساختِ سازه یا تعیین مرزهای فونداسیون، چهارم گودبرداری و اجاره سازه نگهبان، پنجم اجرای فونداسیون، ششم نگهداری از فونداسیون، هفتم ساخت دیوار نگهدارنده.
درباره انواع فونداسیون، تقسیم¬بندی¬های مختلفی مطرح شده اما مهم¬ترین طبقه¬بندی، فونداسیون¬های سطحی و عمیق هستند:
فونداسیون سطحی یا کم¬عمق، زمانی است که عمق فونداسیون کمتر از عرض آن باشد. این فونداسیون¬ها، حداقل حدود 800 میلیمتر و حداکثر بیش از 4 متر عمق دارند، برای ساختمانهای کم¬ارتفاع مناسبند و حداکثر دو متر عمیقتر از پایینترین طبقه قرار می¬گیرند. از فونداسیون کم¬عمق، وقتی استفاده می¬¬شود که ظرفیت تحمل خاک، در عمق کم، کافی باشد یا مصالح فونداسیون و بستر خاک، باعث نشست قبل از موعد ساختمان نشوند. فونداسیون سطحی از سادهترین و محبوبترین¬ فونداسیون¬ها در دنیاست. فونداسیون¬های منفرد یا مجزا، ترکیبی، دیواری یا نواری، گسترده و باسکولی از انواع فونداسیون¬های کم¬عمق هستند.
در مقابل، فونداسیون عمیق، فونداسیونی است که در آن، عمقِ پِی بیشتر از عرض آن باشد. این فونداسیون، وزن ساختمان را به لایه عمیقتر در زیر سطح زمین، منتقل میکند. فونداسیون¬های عمیق برای انتقال بار ساختمان در زمینهایی با ظرفیت باربری بسیار پایین یا ساخت سازههایی با وزن بالا استفاده می¬شوند. این فونداسیون در ساختمان¬های مرتفع، آسمان¬خراش یا ساختمان احداث¬شده در خاک ضعیف کاربرد دارد. فونداسیون¬های شمعی، پایه¬ای و کیسون از انواع فونداسیون¬های عمیق هستند.
در این زمینه، کارشناسان مرکز آهن و وب¬سایت مرکز، مشاوران شما برای تصمیم¬گیری بهتر در زمینه ساخت و اجرای فونداسیون هستند. کافی است با ما تماس بگیرید.